VƯỢT THOÁT RÀNG BUỘC

Vượt thoát khỏi các ràng buộc là không đứng lại và cũng không bước tới. Đứng lại sẽ bị chìm vào quá khứ, bước tới sẽ bị cuốn theo tương lai.

Các hành động là do ý niệm dẫn dắt. Tạo ra ý niệm thì phải buông được ý niệm vì nó có xu hướng tạo ra sự chấp trước. Và những gì được nắm giữ, chấp trước sẽ có dao động. Và đây là điểm kẹt tâm thức.

Như trong bài Kinh bộc lưu (SN 1.1), Đức Phật đã cho thấy cách Ngài vượt dòng thác lũ cuộc đời một cách ngoạn mục.

"Rồi một vị Thiên, khi đêm đã gần tàn, với nhan sắc thù thắng chói sáng toàn vùng Jetavana, đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng một bên. Ðứng một bên, vị Thiên ấy bạch Thế Tôn:

—Thưa Tôn giả, làm sao Ngài vượt khỏi bộc lưu?

—Này Hiền giả, không đứng lại, không bước tới, Ta vượt khỏi bộc lưu.

—Thưa Tôn giả, làm sao không đứng lại, không bước tới, Ngài vượt khỏi bộc lưu?

—Này Hiền giả, khi Ta đứng lại, thời Ta chìm xuống. Này Hiền giả, khi Ta bước tới, thời Ta trôi giạt; do vậy, này Hiền giả, không đứng lại, không bước tới, Ta vượt khỏi bộc lưu.

(Vị Thiên):
Từ lâu, tôi mới thấy
Bà-la-môn tịch tịnh.
Không đứng, không bước tới,
Vượt chấp trước ở đời."

Và như vậy phải chăng là:

Sẽ không có nắm giữ,
Không hoan hỷ, chấp trước,
Không vọng tưởng, y cứ,
Những gì được thấy, nghe,
Được cảm thọ, nhận thức,
Được tầm cầu, tư sát
Vào các pháp nói trên.